ASTROLOGIE & NATUURWETENSCHAP

(over de onzinnigheid van statistische bewijsvoeringen)

Er zijn verschillende verklaringsmodellen waarop men de astrologie kan gronden, verklaringsmodellen die echter afhankelijk zijn van het gehanteerde wereldbeeld. Een 'fysisch-causale' verklaring houdt in dat de objecten in het heelal elkaar beïnvloeden, bijvoorbeeld door zwaartekracht, of kosmische straling. Dit principe stoelt op een lineaire wereldbeschouwing die samengevat kan worden in het 'oorzaak-en-gevolg' principe. Iets gebeurt OMDAT en NADAT iets anders is gebeurd. Het is een principe dat ook het verschijnsel 'Tijd' als een lineair gebeuren beschouwt, in plaats van bijvoorbeeld een cyclisch gebeuren.

Wetenschappers die dit wereldbeeld aanhangen, stellen bijvoorbeeld dat het onzinnig is te veronderstellen dat een kleine planeet als Pluto op zo'n grote afstand van de aarde, het gebeuren op aarde zou kunnen beïnvloeden en wijzen op grond van deze redenering de astrologie als een onzinnig geheel af. Wellicht komt er ooit nog een 'fysisch-causale' verklaring voor de astrologie. Zo omschrijft Carol Stokes in het tijdschrift "Mercury Hour" (nr. 54, 1987, pag. 41) een experiment uitgevoerd door Prof. Jose Delgado met elektromagnetische golven, waarin aangetoond wordt, dat elektromagnetische golven geen materie benodigen om invloed uit te oefenen. Prof. Delgado begon aanvankelijk met het nemen van proeven eerst op dieren, later mensen, waarmee hij aantoonde dat het gedrag van mensen en dieren beïnvloed kon worden door het plaatsen van elektroden in de hersenen. In een later stadium echter testte hij de invloed van elektromagnetische golven die niet fysiek ingeplant konden worden. Door een druk op de knop waarbij het elektromagnetische veld in een ruimte veranderd wordt, kon hij bijvoorbeeld een stier tot razernij opwekken..... Door de knop opnieuw in te drukken en de elektromagnetische golflengte te wijzigen kon hij de stier echter plotsklaps tot stilstand en rust brengen, dus door simpelweg een andere frequentie in te schakeen, waarbij het wonderlijke is, dat hij met slechts zeer weinig elektromagnetische golven al tot een groot resultaat kwam.

Wellicht komen we, doorredenerend op deze gedachtengangen, dan ooit tot de conclusie dat de invloed van de zodiak niets anders is dan de 'aura' rond de aarde, met andere woorden: het elektromagnetische veld rond de aarde, en wellicht ontdekken we ooit een fysisch-causale verklaring voor de astrologie.

In het boek "een nieuw model in de geneeskunde" van Dr Larry Dossy (Ankh Hermes, 1985) wordt echter een samenvatting gegeven van ontwikkelingen in de natuurwetenschap die een geheel ander wereldbeeld bevestigen, een wereldbeeld dat holistische principes hanteert. De biochemische materie die zich in onze lichamen heeft ontwikkeld is het product van de scheikundige elementen waaruit het is opgebouwd, elementen die een geschenk zijn van de sterren (de oermaterie). Wij zijn de conceptie van de sterren, stelt Dossy, wij zijn verankerd in de sterren waar onze wortels reiken.

Onze dagelijkse ervaringen met zelfs de allerkleinste details wijzen op een dermate nauwe samenhang met de grootschalige eigenschappen van het heelal, dat het vrijwel onmogelijk is de twee van elkaar gescheiden te denken. In de nieuwe ontwikkelingen in de natuurwetenschap vertonen oorzaak en gevolg niet langer een lineaire samenhang. Er is vandaag de dag bijvoorbeeld vrijwel geen ziekte die met een eenvoudige causale verklaring kan worden afgedaan.

Zo stelde de 19e eeuwse natuurkundige Ernst Mach dat de neiging van een lichaam om zich tegen versnelling te verzetten (inertie) geen intrinsieke eigenschap van het lichaam als zodanig is, maar een gevolg van zijn interactie met de overige materie in het heelal. (Relationeel bepaald dus). Hieruit volgt dat de verwijdering van de geringste hoeveelheid materie uit het heelal een verandering in de inertie van de resterende materie zou veroorzaken. (Dit wordt het Beginsel van Mach genoemd). Einstein werkte Mach's idee verder uit: zijn voorstelling van de werking van het stoffelijke heelal is interactioneel: de eigenschappen van alle stoffelijke objecten kunnen uitsluitend worden gekend in termen van inzicht in hun interactie met alle andere stoffelijke objecten in de wereld. Dit betekent dat vanuit het oogpunt van de moderne natuurwetenschappen alle objecten onafscheidelijk met hun omgeving zijn verbonden.

Dat is een idee, dat verregaande consequenties heeft voor bijvoorbeeld statistisch onderzoek. Objectief statistisch onderzoek wordt hierdoor een verschijnsel dat niet met de werkelijkheid overeenstemt!

De dissipatieve structuurtheorie van Prigorine stelt dat onze natuur wortelt in de fundamentele processen van het universum. Wij zijn een met de natuur.

Bell's theorema stelt dat de mens deelneemt in een naadloos bestaan onafscheidelijk verbonden met zijn omringende wereld (John S. Bell, 1972). Het zijn ongelooflijke conclusies die ons logische (niet-kosmisch georienteerde) verstand nauwelijks kan bevatten.

Einstein ontwikkelde tezamen met Nathan Rosen en Boris Podolsky een redenering die essentieel is voor de astrologische visie, een redenering die bedoeld was als een reductie ad absurdum van de theorie van de kwantummechanica: aan de hand van onweerlegbare wiskundige redeneringen poneerden zij dat indien de kwantumtheorie gelijk had "een verandering in de draairichting van 1 partikel in een uit twee partikels bestaand systeem het tweede partikel gelijktijdig moest beïnvloeden, zelfs wanneer de twee zich intussen tot op grote afstand van elkaar verwijderd hadden." Later stelde de natuurkundige Jack Sarfatti dat deze wederzijdse wisselwerking niet zozeer een energiedragend signaal tussen de twee gescheiden objecten inhield als wel 'informatie'.

De DNA-theorie heeft uitgewezen dat het levenspatroon van ieder menselijk wezen beschreven ligt in de genen van sperma en ovum. Het geheel ligt besloten in de delen. De Oostenrijker Gregor Mendel toonde aan dat elke doperwt voldoende informatie bevat voor de reproductie van de erwt, en deze Mendeliaanse principes kunnen doorgetrokken worden: elk deeltje van het universum bevat alle informatie die in de gehele kosmos aanwezig is. Waaruit volgt dat zelfs elke doperwt de genetische informatie van de kosmos in zich heeft opgeslagen!

Ook de natuurkundige David Bohm beweert dat alle informatie over het gehele universum besloten ligt in zijn afzonderlijke onderdelen, maar hij stelt dat de orde en eenheid van ons universum zich onttrekt aan onze zintuiglijke waarneming.

Kort samengevat leidt de kwantumtheorie tot de conclusie dat ook tussen in de tijd gescheiden momenten een non-causale en niet-plaatsgebonden relatie bestaat. Voor onze dagelijkse werkelijkheid betekent dit bijvoorbeeld dat patiënt en therapeut, of cliënt en astroloog, of wetenschappelijk onderzoeker en onderzoeksobject, samen een organische eenheid vormen door de processen die alle levende wezens verbindt. Een cliënt georiënteerde therapie is een boemerang die ook de astroloog treft. (Bijvoorbeeld). Vanuit het oogpunt van de moderne genezer als ander voorbeeld, staat patiëntentherapie gelijk aan zelftherapie: wie een ander geneest, geneest zichzelf.

Uit het bovenstaande kunnen we concluderen dat objectiviteit niet bestaat. Het woord 'subjectief' heeft, als gevolg van ons mechanistische-causale wereldbeeld in de loop der tijden een wat negatieve klank gekregen, omdat onze waarden en normen nu eenmaal samenhangen met ons wereldbeeld. Objectiviteit kan in verband gebracht worden met kwantiteit, subjectiviteit met kwaliteit. De kwaliteit van ons leven is geen objectief meetbaar gegeven. Waarom dan gaan academische wetenschappers en andere critici nog steeds uit van het feit dat astrologie onzin is omdat het niet 'bewezen' is (met objectief, meetbaar kwantitatief statistisch onderzoek) ?

Theodor Landscheidt geeft daar in zijn in 1987 verschenen boek "Wir sind Kinder des Lichts" antwoord op. Net als de grotere economische cycli, de zogenaamde Kondratiev-cycli, hebben vernieuwingsgolven in bijvoorbeeld wetenschappelijke cq natuurfilosofische paradigma's een duur van ongeveer 50 jaar! (Dat komt overigens overeen met de omlooptijd van Cheiron...) Zo lang duurde het werkelijk voordat Einsteins' relativiteitstheorie in het bewustzijn van de natuurkundigen binnendrong. Je kunt je dan voorstellen hoe lang het duurt voordat vernieuwingen gemeengoed worden in het bewustzijn van de bevolking. Veel van onze ideeën stammen uit onze opvoeding, en hoe onze ouders dachten en de wereld verklaarden. Daardoor komt het ook dat de inmiddels al lang achterhaalde filosofie van het mechanistisch materialisme van de 19e eeuw nog STEEDS het wereldbeeld bepaalt van waarschijnlijk wel 70% van de bevolking. (70% van het aardoppervlak bestaat uit water: symbool voor het collectief in dit verband).

Voor het overige dienen we te beseffen dat logisch denken een proces is waartoe wij onze toevlucht nemen wanneer wij proberen de gebeurtenissen in ons leven te bevatten, zelfs wanneer wij van mening zijn dat het uiteindelijke inzicht enkel langs intuïtieve, niet-logische weeg kan worden verkregen.

Zo wordt de geschiedenis van de wetenschap een verslag van een pijnlijk aanpassingsproces van het gezonde verstand aan wetenschappelijke feiten die zichzelf steeds achterhalen. Werkelijkheid is een subjectief gegeven en heeft te maken met onze belevingswereld. (Tegenwoordig (anno 2005, als ik dit artikel op deze website plaats), kennen we het verschijnsel van daadwerkelijke temperaturen onder nul maar ook wordt de 'gevoels-temperatuur' gemeten, die daar vaak veel van verschilt! ...

Delen van de mensheid, tot en met het enkele individu, zijn geen statistisch meetbare eenheden die een objectief op zichzelf staand geheel omvat zonder relatie met de rest van het totale universum.

De conclusie is dan ook, dat de statistiek hopeloos moet falen als het over werkelijkheid gaat, en dat het daarom ook tamelijk zinloos is om via de statistiek de astrologische werking aan te tonen.

door Joyce Hoen DF Astrol S (©)

(artikel oorspronkelijk geschreven in 1987, gepubliceerd in de Astrokrant maart 2003)

Bestellen bij Bol.com van Theodor Landscheidt:

Sun, Earth, Man
Theodor Landscheidt